حاملگی خارج از رحم چیست؟


حاملگی خارج رحم می تواند سبب حاملگی های ناخوشایند در آینده شود. بارداری خارج از رحم درمان اورژانسی به حساب نمی آید اما برای کاهش خطرات پس از آن به خصوص در بارداری های بعدی بهتر است مادر سریع تر اقدامات لازم را انجام دهد.

یکی از این مراحل این است که تخم بارور شده، برای لانه گزینی و رشد، به رحم می رود تا به آن متصل شده و ادامه رشد خود را طی کند. این مرحله، از مراحل اولیه و طبیعی حاملگی بوده و می توان گفت که اولین مرحله به خوبی انجام شده است.

اما در حاملگی خارج رحم وضعیت متفاوت است. در حالی که آزمایش حاملگی ممکن است یک بارداری طبیعی را نشان داده و نتیجه کاملا طبیعی است، اما در حقیقت، تخم حاصل از لقاح در جای خود قرار نداشته و به این ترتیب، نمی تواند در جای دیگری، جز رحم، رشد کند در این صورت حاملگی خارج رحم شکل می گیرد.

طبق نظر آکادمی پزشکان، حاملگی خارج رحم در حدود ۱ از هر ۵۰ حاملگی (۲۰ از ۱۰۰۰) رخ می دهد. حاملگی خارج رحم در حقیقت مورد اورژانسی پزشکی محسوب نمی شود، اما درمان سریع و به موقع آن باعث کاهش خطر ابتلا به عوارض ناشی از حاملگیناخوشایند شده و شانس حاملگی های سالم را در آینده افزایش می دهد و همچنین سبب کاهش عوارض احتمالی در آینده می شود.

در حاملگی خارج رحمی ، تخم  بارور شده به رحم وارد نشده و در عوض، ممکن است به لوله فالوپی، حفره شکم یا گردن رحم متصل شود. حاملگی خارج رحم یک بارداری اولیه است که در خارج از محل طبیعی (رحم) برای بارداری در حال رشد رخ می دهد.

بیشتر حاملگی خارج رحم در لوله های فالوپی رخ می دهند. حاملگی خارج رحمی نمی تواند به طور طبیعی پیشرفتی داشته باشد و به طور معمول باعث مرگ جنین می شود. علت حاملگی خارج رحمی همیشه واضح نیست و به طور کلی، موارد زیر با حاملگی خارج رحمی مرتبط است:

درمان سریع و به موقع حاملگی خارج از رحم ، خطر ابتلا به عوارض ناشی از حاملگی در بارداری های بعدی را کاهش می دهد.

التهاب و زخم لوله های فالوپ ناشی از وضعیت پزشکی قبلی، عفونت، یا عمل جراحی، عوامل هورمونی، اختلالات ژنتیک، نقص های زایمان، شرایط پزشکی که بر شکل و وضعیت لوله های فالوپ و اندام های تولید مثل تأثیر می گذارد. همه زنان فعال در معرض خطر حاملگی خارج رحمی هستند.

علائم در مراحل اولیه بارداری آشکار است اما از هر زن با زن دیگر متفاوت خواهد بود. البته ممکن است تا لحظه آخر علائم بروز نکند.

در مراحل اولیه بارداری، ممکن است شما علائمی شبیه علائم بارداری معمولی داشته باشید.که شامل:

  • حساس شدن سینه ها
  • تهوع
  • خستگی
  • لکه بینی واژینال یا خونریزی 

درد شکم یا حساس شدن

  • در برخی موارد، متخصصین  قادر به تشخیص بارداری خارج رحم با تست شکم هستند. اگر هریک از علائم زیر را داشتید سریعا به پزشک مراجعه کنید:

درد یا حساس شدن در شکم و یا ناحیه لگن

  • درد شدید و مداوم که می تواند بصورت خفیف و یا ملایم پیشرفت کند. درد ممکن است در هرجای شکم و یا لگن همراه با نهوع و استفراغ باشد.

خونریزی واژینال و لکه بینی

  • در مراحل اولیه بارداری، شانس خونریزی وجود دارد. خون از رنگ قرمز تا قهوه ای، روشن و یا تیره،پیوسته و یا مقطعی متفاوت خواهد بود.

درد شانه

  • درد در شانه بویژه وقتی دراز کشیده اید نشانه بارداری خارج رحم است. عامل اصلی درد هم خونریزی داخلی است که سیگنال هایی را به ناحیه شانه می فرستد.

سایر علائم:

  • شوک
  • ضعف
  • سرگیجه

اگر علائم بارداری خارج رحم را داشتید، پزشک برای شما تست های زیر را تجویز میکند:

۱- تست خون

  • در این آزمایش سطح هورمون بارداری((HCG، چک میشود که بسیار بالا است.
     

۲- سونوگرافی

  • در خیلی از موارد جنین مرده است.

درمان بارداری خارج رحم چیست؟

متأسفانه در حاملگی خارج رحم نمی توان جنین را نجات داد. درمان معمولا برای لغو بارداری قبل از رشد پیشرفت بیش از اندازه آن انجام می شود. گزینه های اصلی درمان عبارتند از:

  •  مدیریت بارداری – وضعیت شما با دقت بررسی می شود تا ببینید آیا درمان ضروری است یا خیر
  • دارو – دارویی به نام متوترکسات برای متوقف ساختن حاملگی استفاده می شود
  •  عمل جراحی – جراحی برای لغو حاملگی و برداشتن لوله فالوپ آسیب دیده انجام می شود.

این گزینه ها هر یک دارای مزایا و معایبی هستند که پزشک با شما در میان می گذارد. پزشک با توجه به عواملی از قبیل علائم، زمان بارداری و میزان هورمون بارداری (گونادوتروپین مزمن انسانی  یا hCG) در خون شما، بهترین گزینه را به شما پیشنهاد می دهد.

۱- مدیریت بارداری

اگر علائمی نداشته باشید یا علائم شما خفیف باشد و حاملگی در مراحل اولیه باشد، باید تحت نظر باشید، زیرا احتمال دارد بارداری به خودی خود برطرف شود. اگر بارداری خارج رحم در همان هفته ششم بارداری تشخیص داده شود. این روش به عنوان مدیریت بارداری شناخته شده است و در این زمان موارد زیر نیز ممکن است رخ دهد:

  1.  آزمایش خون منظم برای بررسی پایین آمدن سطح هورمون hCG خون؛ این کار تا زمانی ادامه داده می شود که هورمون به طور کامل ناپدید شود.
  2.  اگر سطح هورمون شما پایین نمی آید و یا افزایش می یابد، به درمان بیشتری نیاز دارید.
  3.  شما معمولا خونریزی واژینال دارید – از پد بهداشتی یا حوله به جای تامپون استفاده کنید تا زمانی که کامل پاک شوید.
  4.  ممکن است شکم درد تجربه کنید – پاراستامول برای از بین بردن این عوارض مصرف کنید.
  5.  اگر علائم شدیدتری داشته باشید، پزشک به شما می گوید چه کاری باید انجام دهید.

مزیت اصلی نظارت این است که هیچ اثری از عوارض جانبی درمان نخواهد بود.  عیب این نظارت این است که احتمال باز شدن لوله های فالوپ و نیاز به درمان وجود دارد.

۲- دارو

– اگر حاملگی خارج از رحم زود تشخیص داده شود اما نظارت فعال مناسب نباشد، درمان با دارویی به نام متوترکسات توصیه می شود. این کار با متوقف کردن روند حاملگی می باشد و به صورت تزریق در باسن انجام می شود.
بعد از درمان نیازی به بستری شدن در بیمارستان نیست، اما آزمایش خون منظم برای بررسی درمان لازم است. گاهی اوقات دوز دوم دارو مورد نیاز است و اگر دوز دوم اثر نکند، جراحی ضروری می شود.

– بعد از درمان حداقل تا سه ماه باید از روش های پیشگیری از بارداری استفاده کنید زیرا اگر باردار شوید، متوترکسات برای جنین خطرناک است. همچنین تا زمانی که پزشک اجازه نداده است از مصرف الکل بپرهیزید زیرا مصرف الکل پس از مصرف متوترکسات به کبد آسیب وارد می کند.عوارض جانبی متوترکسات عبارتند از:

  •  درد شکمی – این درد معمولا خفیف است و معمولا ظرف یک یا دو روز برطرف می شود
  •  سرگیجه
  •  احساس بیماری 
  •  اسهال 

احتمال دارد لوله های فالوپ بعد از درمان پاره شوند. بنابراین نکاتی به شما گفته می شود که در صورت بروز این اتفاق انجام دهید.

۳- عمل جراحی

در بیشتر موارد، عمل جراحی keyhole (لاپاراسکوپی) برای از بین بردن بارداری قبل از بزرگ شدن آن انجام می شود.

در طول لاپاراسکوپی:

  • از بیهوشی عمومی استفاده می شود، بنابراین در حین انجام عمل جراحی خواب هستید
  •  برش کوچکی روی شکم ایجاد می شود
  •  یک لوله نازک (لاپاراسکوپ) و ابزار جراحی کوچک از طریق برش وارد بدن می شود. 
  •  اگر یکی از لوله های فالوپ سالم باشد، کل لوله فالوپ حاوی بارداری برداشته می شود، در غیر این صورت، از بین بردن بارداری بدون از بین بردن کل لوله، انجام می شود.

– برداشتن لوله فالوپ آسیب دیده موثرترین درمان است و احتمال بارداری موفق را در آینده کاهش نمی دهد. دکتر قبل از عمل با شما در مورد این موضوع بحث خواهد کرد و از شما می خواهد موافقت خود را برای برداشتن لوله اعلام کنید. اکثر خانم ها می توانند چند روز پس از عمل جراحی بیمارستان را ترک کنند. البته ۴ تا ۶ هفته طول بکشد تا بهبود کامل حاصل شود.

– اگر لوله فالوپ شما پاره شده باشد، به جراحی اضطراری نیاز خواهید داشت. جراح برشی بزرگ روی شکم شما (لاپاروتومی) ایجاد می کند تا خونریزی را متوقف کند و در صورت امکان لوله ی فالوپ را ترمیم کند. پس از هر نوع جراحی، اگر خون شما RhD منفی باشد، یک درمان به نام anti-D rhesus prophylaxis داده خواهد شد. این درمان شامل تزریق دارو است که به جلوگیری از بروز بیماری rhesus  در حاملگی های آینده کمک می کند.

مراقبت در منزل

پزشک به شما در مورد مراقبت از برش های خود پس از جراحی دستورالعمل های خاصی می دهد. هدف اصلی تمیز نگه داشتن برش و خشک نگه داشتن آن در زمان بهبودی است. روزانه آنها را برای علائم عفونت بررسی کنید. علائم عفونت عبارتند از:

  • خونریزی که متوقف نخواهد شد
  •  خونریزی بیش از حد
  • خروج ترشحات با بوی نامطبوع از محل برش 
  • داغی بیش از حد
  •  قرمزی
  •  ورم

احتمال خونریزی واژینال خفیف و لخته های خون کوچک پس از جراحی وجود دارد. این اتفاق می تواند تا شش هفته پس از عمل رخ دهد. دیگر اقدامات مراقبتی عبارتند از:

  •  چیزی سنگین تر از ۱۰ پوند بلند نکنید
  •  برای جلوگیری از یبوست، مایعات به مقدار زیاد بنوشید
  •  استراحت لگنی، که به معنی اجتناب از مقاربت جنسی، استفاده از تامپون و شستن داخل واژن می باشد.
  •  هفته اول بعد از جراحی تا جایی که می توانید استراحت کنید، و سپس در هفته های بعدی فعالیت های خود را به صورت تدریجی افزایش دهید.

اگر درد شما افزایش یافت یا احساس می کنید چیزی غیر عادی اتفاق افتادع است، به پزشک خود اطلاع دهید. به طور کلی پیشرفت های بزرگی در تشخیص زودهنگام و درمان بارداری خارج از رحم انجام شده است و مرگ و میر ناشی از این بیماری به طور چشمگیری کاهش یافته است. درمان به تشخیص اولیه، مرحله بارداری، سطح هورمون ها و علادم شما بستگی دارد.

    18/12/22

    21:47


    بروزرسانی در


    به اشتراک بگذارید