تکنولوژی‌های مربوط به سفت کردن بافت‌ها

به‌نام خدا

تکنولوژی‌های مربوط به سفت کردن بافت‌ها

سحر عتیقی ،دکتری پزشکی

حمید زندوکیلی ،دکتری مهندسی پزشکی

کلیدواژه‌ها: سفت کردن بافت‌ها، رادیوفرکانس، هایفو ، سفت کردن پوست، شُلی، جوانسازی

جراحی راهی کلیدی برای اصلاح شلی پوست صورت و بدن است. با آنکه این روش می‌تواند تغییرات چشمگیری به وجود آورد، بسیاری از بیماران مدت‌زمان بهبود، ریسک و هزینه‌ی بالای آن را به‌عنوان ایرادات قابل توجه این روش می‌بینند. بیماران و متخصصان زیبایی درباره‌ی جوانسازی پوست آگاه‌تر شده اند. بسیاری از بیماران روش‌های ارزان‌تر و کم‌ضررتر را که با زمان کمتر و نتیجه‌های ظاهری طبیعی‌تر همراه است، ترجیح می‌دهند. آنها نه تنها می‌خواهند از ریسک‌های جراحی، مثل آسیب دائمی اعصاب، نکروز فلاپ‌های پوستی و زخم‌های آشکار دوری جویند، بلکه نمی‌خواهند  تحت عمل جراحی قرار گرفته باشند. گرچه میزان درمانی که با روش‌های غیر جراحی می‌تواند حاصل شود، محدود است، اما تقاضای زیادی برای آن وجود دارد. راه حل، انتخاب بیماران مناسب، تعیین استثنائات صحیح و ترکیب تکنولوژی‌های سفت کردن پوست بدون جراحی با سایر درمان‌ها، مانند فیلرها و سم بوتولینوم و هایفو  است تا نتایج کلی بهتری حاصل شود.

انرژی رادیوفرکانسی: دانش زمینه

درمان‌های غیرجراحی به‌منظور سفت کردن پوست بسیار مورد پژوهش قرار گرفته اند و اکنون روش‌های زیادی وجود دارد. اولین درمان که ویژه‌ی سفت کردن پوست بدون ضرر به کار رفت، انرژی رادیوفرکانسی بود. این انرژی نوعی از انرژی الکترومغناطیسی است که از ۳۰۰ مگاهرتز تا ۳ کیلوهرتز متغیر است. این تکنولوژی در بسیاری از زمینه‌های پزشکی، چون کاردیولوژی، اورولوژی و پزشکی خواب به کار می‌رود. در درماتولوژی این تکنولوژی برای لخته سازی الکتریکی، هموستاز، انسداد داخل وریدی، و جوان‌سازی پوست مورد استفاده قرار می‌گیرد.۱

انرژی رادیوفرکانسی از لحاظ اینکه برخورد آن با بافت‌ها سبب ایجاد تغییرات حرارتی می‌شود، شبیه لیزر و انرژی نور است؛ با این وجود از اصول selective photothermolysis پیروی نمی‌کند. ابزارهای رادیوفرکانسی به‌جای ایجاد حرارت با هدف قرار دادن یک کروموفور خاص، حرارت را به‌عنوان نتیجه‌ی مقاومت بافت‌ها دربرابر حرکات الکترون‌ها در میدان رادیوفرکانسی، تولید می‌کنند (قانون اهم) (تصویر ۱).

تصویر ۱٫ قانون اهم بیان می‌کند که مقاومت (Z) نسبت به حرکات الکترون‌ها حرارت متناسب با میزان جریان (I) و زمان (t) را تولید می‌کند.

اساسا، ابزارهای رادیوفرکانسی به‌کمک یک مولد که جریان متناوب تولید می‌کند، کار می‌کنند. این جریان متناوب یک میدان الکتریکی را در پوست ایجاد می‌کند. قطبیت این میدان میلیون‌ها بار در ثانیه تغییر کرده و باعث تغییر در جهت‌گیری ذرات باردار در میدان الکتریکی می‌شود. مقاومت بافت‌ها دربرابر حرکات این ذرات است که در پوست ایجاد حرارت می‌کند. بنابراین حرارت به‌علت مقاومت پوست درمقابل جریان یک میدان الکتریکی ایجاد می‌شود، نه به‌علت جذب فوتون‌ها با لیزر. با وجود آنکه برخی لیزرها، مثل آنهایی که در طیف مادون قرمز قرار دارند، می‌توانند بر کلاژن لایه سطحی پوست اثرگذار بوده و چروک‌ها و ناهمواری‌های پوستی را بهبود بخشند، برای حل مشکل شلی پوست در حالت‌های عمیق‌تر یا زیرپوستی مناسب نیستند. انرژی حاصل از لیزر یا منابع نوری دیگر در لایه‌های سطحی پوست پراکنده شده یا جذب می‌شود و همین، کار را برای انتقال انرژی به حد کافی به لایه‌های زیرین پوست بدون ایجاد آسیب، مشکل می‌سازد.۱ همانطور که این مسئله سبب تمرکز بر ابزارهای رادیوفرکانسی برای سفت کردن پوست به‌صورت غیر تهاجمی شد، تخقیقات اکنون گسترش یافته و سایر انواع درمان‌ها که قادر به نفوذ در لایه‌های عمیق پوست و بافت‌های نرم هستند را در بر می‌گیرد، مانند انرژی اولتراسوند که در ادامه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

عمق انرژی‌ای که توسط یک ابزار رادیوفرکانسی ایجاد می‌شود، به عوامل متعددی از قبیل نحوه‌ی قرارگیری الکترودهای رادیوفرکانس (تک‌قطبی یا دوقطبی)، نوع بافت هادی (چربی، خون، پوست)، درجه حرارت، و فرکانس جریان الکتریکی مورد استفاده بستگی دارد.۱

نحوه‌ی قرارگیری الکترودها در یک ابزار رادیوفرکانس می‌تواند تک یا دوقطبی باشد (تصویر ۲). این دو سیستم میدان‌های الکترومغناطیسی متفاوتی تولید می‌کنند، گرچه نحوه‌ی برخورد آنها با بافت هدف یکسان است. در یک سیستم تک‌قطبی، جریان الکتریکی از یک الکترود تنها عبور می‌کند. بدون خنک کردن مناسب سطح، انرژی زیادی نزدیک به سطح الکترود جمع شده و انرژی به گونه‌ای عمیق‌تر جذب می‌شود. اگر اپراتور احتیاط نکند، نگرانی‌های ایمنی از قبیل سوختگی، حرارت بیش از حد یا درجات بالای درد می‌شود.۱-۳ در یک سیستم دوقطبی، جریان الکتریکی بین دو الکترود که در فاصله‌ی ثابتی از هم در بالای سطح پوست قرار دارند، عبور می‌کند. مزیت این سیستم، توزیع جریان کنترل شده‌تر است. اما عیب اصلی آن این است که عمق نفوذ انرژی به داخل بافت تقریبا به نصف فاصله‌ی میان دو الکترود محدود است.۱، ۲

تصویر ۲٫ دیاگرام نشان‌دهنده‌ی سیستم‌های الکترود تک‌قطبی (A) و دوقطبی (B) و جریان آنها در بافت.

رسانایی الکتریکی در بافت‌های گوناگون و حتی در بیماران مختلف و تحت شرایط مختلف، متفاوت است. همه‌ی بیماران، در حالیکه پارامترهای دیگر یکسان باشند، میزان انرژی یکسانی در منطقه‌ی مشخص نخواهند داشت. ساختار بافت هر فرد (ضخامت پوستی، ضخامت چربی‌ها، سپتوم‌های فیبری، تعداد و اندازه‌ی ساختارهای ادنکس) در تعیین میزان مقاومت و دریافت حرارت مؤثر است.۱، ۴، ۵ به‌طور کلی، خون رسانایی الکتریکی بسیار بالایی دارد، اما چربی، استخوان و پوست خشک رسانایی کمتری دازند، بنابراین جریان الکتریکی به‌جای عبور از میان ساختارها، بیشتر تمایل به حرکت در اطراف آنها دارد. پوست خیس از پوست خشک بیشتر رسانای الکتریسیته است؛ به همین علت در رویه‌های مشخص رادیوفرکانسی با مقادیر زیاد مایع روان‌ساز (درواقع مرطوب سازی بیشتر پوست) نتایج بهتری به دست می‌آید.۱

درجه حرارت نیز بر رسانایی بافت مؤثر است. با حرارت دادن یا سرد کردن نقاط هدف در میدان، می‌توان توزیع جریان الکتریکی در پوست را تحت تأثیر قرار داد. هر ۱ درجه‌ی سانتیگراد افزایش دما، مقاومت پوست را تقریبا به میزان ۲% کاهش می‌دهد.۱ اگر بخواهیم عمق نفوذ انرژی رادیوفرکانس را در میدان افزایش دهیم، خنک کردن سطح پوست می‌تواند برای افزایش مقاومت آن قسمت نسبت به میدان الکتریکی مؤثر واقع شده و بدین‌ترتیب جریان عمیق‌تر در پوست نفوذ خواهد کرد. همچنین این امکان وجود دارد که با افزایش دمای یک هدف مشخص در پوست، توسط انرژی نوری حاصل از لیزر، میزان انرژی رادیوفرکانسی که به آن می‌رسد را افزایش دهیم. گرم نمودن هدف – مانند مو یا رگ – قبل از انجام کار، به‌طور تئوری می‌تواند مقاومت را کاهش داده و رسانایی جریان رادیوفرکانسی را افزایش دهد.

رادیوفرکانس تک‌قطبی

اولین ابزاری که از انرژی رادیوفرکانس تک‌قطبی برای سفت کردن پوست استفاده می‌نمود، ترماکول بود که در سال ۲۰۰۱ معرفی گردید.۱ ترماکول برای رساندن انرژی رادیوفرکانس به سطح پوست از کوپلینگ خازنی و از طریق یک غشای نازک بهره می‌گیرد. این سیستم منحصربه‌فرد انرژی را در یک حجم سه‌بعدی در پوست پخش کرده و بنابراین حرارت را به طور یکنواخت و با عمق‌های کنترل شده، به لایه‌های میانی و عمیق پوست می‌رساند. بدین‌ترتیب انقباض سریع کلاژن و متعاقبا شکل‌گیری مجدد در طی ماه‌ها صورت می‌گیرد.

تصور می‌شود حرارت دهی حجمی به لایه‌ی میانی پوست، از طریق شکستن پیوندهای هیدروژنی در مارپیچ سه رشته‌ای کلاژن، باعث سفت شدن بافت‌ها و انقباض گردد.۱ دناتوراسیون کلاژن از طریق حرارت در دمای آستانه‌ی تقریبا ۶۵ درجه‌ی سانتیگراد رخ می‌دهد.۶-۸ پژوهش‌ها همچنین انقباض سپتوم‌های فیبری را در درمان زیرجلدی چربی‌ها – که تصور می‌شود سفت کردن داخلی (بعد Z) را انجام می‌دهد – نشان داده اند. گمان می‌رود دناتوراسیون کلاژن و انقباض سپتوم‌های فیبری در چربی‌های زیرجلدی به سفت کردن سریع و آشکار کمک کنند. ادامه‌ی بهبود در ۴ تا ۶ ماه بعد از نوسازی بافت کلاژن و التیام زخم‌ها با تأخیر حاصل می‌شود.

پژوهش‌های کلینیکی اساسی زیادی درباره‌ی نتایج درمان با رادیوفرکانس تک‌قطبی انجام شده اند.۱ فیتزپاتریک و همکاران۱۰ رادیوفرکانس تک‌قطبی برای سفت کردن پوست اطراف چشم را مورد بررسی قرار داده و در ۸۰% موارد درجه‌ای از بهبود کلینیکی را مشاهده کردند. آزمایش مشابه دیگری در درمان شلی پوست گونه‌ها، چانه و گردن، در ۲۸ مورد از ۳۰ مورد، با بهبود کلی ۳۰ تا ۴۰ درصد در یک ماه پس از درمان، موفق بوده است.۱۱ در همان مطالعه، در ۱۷ مورد از ۲۰ مورد، بهبود در شلی پوست گردن و چانه، با بهبود کلی به میزان ۳۰ تا ۳۵ درصد در سه ماه پس از درمان، مشاهده شد.۱۱

یک پژوهشsplit-faceدرباره‌ی تغییرات چین‌های ابرو و پلک بالایی، نتایجی به این شرح داشت: بالا رفتن ابروها به میزان میانگین ۴٫۳ میلیمتر، بالا رفتن پلک بالایی به میزان میانگین ۱٫۹ میلیمتر در راستای خط وسط مردمک چشم، و بالا رفتن ابروها به میزان ۲٫۴ میلیمتر در راستای خط گوشه‌ی چشم. پژوهشی مشابه که تغییرات پوست گونه را به هنگام درمان split-face گونه اندازه‌گیری می‌کند، کاهش به‌طور میانگین ۲۲٫۶ درصدی را در سمت درمان شده نشان داد. در سمت درمان نشده‌ی صورت، بهبودی دیده نشد.

رادیوفرکانس تک‌قطبی همچنین برای بهبود ظاهری تجمع بافت چربی (سلولیت) مورد استفاده قرار گرفته است. در یک مطالعه‌ی split-design با ۱۰ شرکت‌کننده، فقط یکی از ران‌ها با بیش از ۶ درمان یک‌طرفه در بازه‌های دو هفته‌ای درمان شد.۱۳ گرچه داده‌ها بهبود قابل مشاهده و قابل اندازه‌گیری از نظر کلینیکی در عمق، تراکم و توزیع گودی‌ها را نشان دادند، اما نتایج از نظر آماری اهمیت چندانی نیافتند و در این خصوص اثرات ار اف چشم گیر نبود.

ابزار BTC-2000 برای اندازه‌گیری میزان قابلیت ارتجاعی و سفتی پوست با استخراج داده از یک منحنی تنش-کرنش (stress strain) مورد استفاده قرار گرفته است.۱۴ در مطالعه‌ای توسط بوگل و همکاران، درمان‌های رادیوفرکانسی تک‌قطبی با تکنیک اصلاح شده‌ی چند جریانه با انرژی کم، روی قسمت پایین صورت انجام گرفت. تحلیل موارد آزمایش با تعداد کل پالس‌ها انجام شد. موارد با بالاترین تعداد پالس (۵۵۶)، به میزان ۸۰% بهبود در سفتی و ۸۰% در قابلیت ارتجاعی پوست را نشان داند. موارد با تعداد متوسط پالس (۲۱۶) ۷۴% بهبود در سفتی و ۵۲% در قابلیت ارتجاعی را نشان داده؛ و درنهایت، موارد با کمترین تعداد پالس (۱۳۹) تنها ۲۶% بهبود در سفتی و ۳۳% در قابلیت ارتجاعی را نشان دادند.۱۴ این مطالعه از آن جهت که همبستگی مشخص میان تعداد پالس‌ها و نتایج ثابت و قابل پیش‌بینی را نشان داد، مهم است.

مطالعه‌ای نامتمرکز در سال ۲۰۰۶ برای مقایسه‌ی تکنیک اصلی تک‌جریانه و پر انرژی با تکنیک اصلاح‌شده‌ی چندجریانه با انرژی کم، به کمک سفت کردن سریع بافت‌ها انجام شد.۱۵ با الگوریتم اصلی درمان، ۲۶% از موارد سفت شدن سریع پوست و ۵۴% سفت شدن پوست در ۶ ماه را مشاهده کردند. تقریبا نیمی از موارد (۴۵%) معتقد بودند که این روش بسیار دردناک است، و ۶۸% نتایج درمان را متناسب با انتظارهای‌شان یافتند. با الگوریتم اصلاح شده، ۸۷% موارد سفت شدن سریع بافت‌ها و ۹۲% در طول ۶ ماه، تا حدی از سفت شدن بافت‌ها را مشاهده کردند؛ که این در مقایسه با نتایج قبلی، افزایش قابل توجهی است. مشارکت‌کنندگان روش اصلاح شده را بسیار راحت‌تر ارزیابی نمودند؛ تنها ۵% از آنها روش را بسیار دردناک ارزیابی کردند. از سوی دیگر، رضایت آنها نیز افزایش یافت؛ تقریبا تمام مشارکت‌کنندگان (۹۴%) بر این عقیده بودند که نتایج این روش با انتظارهای‌شان همخوانی دارد.۱۵ همچنین روش چندجریانه(دو قطبی) با انرژی کم به‌صورت قابل توجهی ایمن‌تر به نظر می‌رسد. این روش امکان وقوع اتفاق‌های ناخواسته را به کمتر از ۰٫۰۵% می‌رساند، درحالی‌که در روش اول این عدد کمتر از ۱% بود.۱۶

رادیوفرکانس تک‌قطبی برای درمان شلی پلک‌ها با استفاده از ترماکول، روش امنی است.۱۷ در یک مطالعه، ۸۷% موارد حداقل به میزان ۲۵% سفتی پلک‌های بالایی، و ۶۷% موارد حداقل به میزان ۲۵% سفتی پلک‌های پایینی را با ۵ جلسه  با j12 تا J 14 نشان دادند. پلک‌های بالایی از پلک‌های پایینی نتایج بهتری را نشان می‌دهند. ۱۳ درصد پلک‌های بالایی و ۳۳ درصد پلک‌های پایینی در طول ۶ ماه، هیچ بهبودی را نشان ندادند. به‌رغم این نتایج، مشارکت‌کنندگان از نتایج در پلک‌های پایینی خود راضی‌تر بودند.۱۸یک مورد در این مطالعه بیشترین تعداد جریان را داشت (۸ در برابر ۵)، و همین مورد بالاترین درجه از سفت‌شدن پوست را مشاهده نمود، که این امر مجددا بهبود عملکرد با افزایش تعداد جریان‌ها را تأیید می‌کند.۱۴، ۱۸ تمام مشارکت‌کنندگان باید حین درمان پلک‌ها از نوعی لنز تماسی محافظتی پلاستیکی استفاده نمایند.

به‌طور کلی، درمان رادیوفرکانسی تک‌قطبی تکی به یک روش استاندارد انجام می‌شود.۱ گرچه برخی بیماران ممکن است با رویه‌های اضافی نفع بیشتری برند. یک پژوهش نشان می‌دهد که ۸۰% موارد بعد از چهار بار درمان، لیفتینگ قابل توجهی را در ابروهای‌شان مشاهده نمودند؛ درحالی‌که این عدد برای یک بار درمان، ۶۰% است.۱۹ به‌صورت مشابه، پژوهشی دیگر بهبودی مؤثرتر را در سفتی چروک بین بینی و گوشه‌ی دهان (خطوط خنده) با دو درمان به فاصله‌ی یک ماه، دریافت.۲۰احتمالا بیماران می‌توانند از یک درمان سریع در طول یک بازه، برای حفظ بهبودی‌شان بهره برند. با این وجود، تعداد درمان‌ها برای هر فرد باید جداگانه مورد بحث قرار گیرد.

شایع‌ترین مسائل بالقوه‌ی سفت کردن پوست با رادیوفرکانس، ناراحتی هنگام درمان، ناهمواری‌های موقتی سطح پوست پس از عمل، تغییرات حسی پس از عمل، و انتظارات غیرمنطقی بیماران است. بسیاری از این مسائل به کمک روش‌های اصلاح شده‌ی چندجریانه با انرژی کم، تخفیف یافته اند. درصورت لزوم، درد بیمار می‌تواند با مصرف مسکن کنترل شود؛ گرچه، درصورت وجود درد، بهترین راه تغییر تنظیمات درمان است. ناهمواری‌های سطح پوست پس از عمل یا تغییرات حسی،به هنگام استفاده از لبه‌های یک سانتیمتر مکعبی شایع‌تر بودند، اما اکنون با استفاده از لبه‌های جدیدتر، نادر اند. ناهمواری‌های سطحی در صورت وجود، معمولا برآمدگی‌های کوچکی هستند که احساس شده، اما به سختی دیده می‌شوند و در طول چند هفته، خودبه‌خود بهبود می‌یابند. تغییرات حسی شامل خارش یا بی‌حسی است. علائم آن معمولا ملایم بوده و در طول چند روز تا چند هفته، کاملا بهبود می‌یابند.

عوارض جانبی مربوط به تنظیمات بیش از اندازه‌ی درمان، به ندرت ممکن است پیش آیند، عوارضی چون سوختگی، تورفتگی، زخم، یا تجمع رنگ‌دانه‌های پوستی. با استفاده از لبه‌های جدید و روش چندجریانه و با انرژی کم، احتمال بسیار کمی وجود دارد که این عوارض جانبی رخ دهند.

ترکیب انرژی الکتریکی و نوری

ترکیب انرژی الکتریکی و نوری، تکنولوژی دیگری است که از انرژی رادیوفرکانس و انرژی نور حاصل از لیزر یا منابع نوری در همان وسیله، بهره می‌برد. جزء رادیوفرکانسی واحدهای ترکیبی انرژی الکتریکی و نوری که اکنون در دسترس هستند، از الکترودهای دوقطبی استفاده می‌کنند. این تکنولوژی در از بین بردن موهای زائد، کاهش چین و چروک‌های پوستی، درمان تجمع رنگ‌دانه‌ها و اختلالات عروقی کاربرد دارد.۱

.

مزیت این تکنولوژی آن است که از بهترین بخش‌های هر دو دنیای الکتریسیته و نور استفاده می‌کند. مثلا در جوان‌سازی پوست، بخش لیزری قادر به درمان کک مک‌های سطحی و تلانژکتازی است، درحالی‌که بخش رادیوفرکانسی از نظر تئوری قادر به نفوذ عمیق‌تر – نسبت به لیزرهای غیر تهاجمی – به پوست است، تا تغییرات حرارتی به وجود آورد. عمق این نفوذ به نصف فاصله‌ی میان الکترودهای دوقطبی محدود است.

 

 

 

سایر کاربردها:

 

برای سایر منظورها، مثل از بین بردن موهای زائد و درمان جراحات عروقی، هدف حرارت دادن به بافت تا حدی است که باعث ایجاد اثر دائمی شود. دو گونه‌ی انرژی ترکیب شده با ایجاد هم‌افزایی، در بافت هدف ایجاد حرارت می‌کنند. ساختارهای هدف که با انرژی نوری از قبل حرارت داده شده اند، از نظر تئوری رسانایی بیشتر و مقاومت کمتر داشته و نتیجتا باید بهتر بتوانند جریان رادیوفرکانسی فرستاده شده بعد از پالس نوری را جذب کنند. در ابزارهای ترکیبی انرژی رادیوفرکانسی و نوری، ابتدا یک پالس رادیوفرکانسی برای کالیبراسیون فرستاده می‌شود. در ادامه پالس‌های نوری و انرژی رادیوفرکانسی به‌طور همزمان ایجاد می‌شوند. پالس رادیوفرکانسی سپس برای مدتی طولانی‌تر ادامه می‌یابد تا از رسانایی بهتر بافت حرارت داده شده، بهره برد.۱

مطالعه‌ای که عملکرد ترکیب رادیوفرکانس دوقطبی با یک دیود لیزری ۹۰۰ نانومتری را برای درمان خطوط صورت ارزیابی می‌کند، نشان داده که بیشتر از نیمی از مشارکت‌کنندگان بیشتر از ۵۰% بهبود در ظاهر چین و چروک‌های‌شان داشته اند، و همه‌ی آنها لااقل تا حدی از بهبود را در بافت‌های پوستی‌شان گزارش کرده اند.۲۰، ۲۱ مطالعه‌ای دیگر درباره‌ی ترکیب نور و انرژی رادیوفرکانسی روی پوست آسیب دیده در برابر اشعه در یک سری از درمان‌های۳ تا ۵ مرحله‌ای، بهبودی ۷۰ درصدی در قرمزی پوست و تلانژکتازی، ۷۸ درصدی در کک مک، و ۶۰ درصدی در بافت پوستی را نشان داد.۲۲

ترکیب انرژی نور و رادیوفرکانس همچنین درمورد زنان بالغ با موی سفید یا بلوند در صورت نیز مورد بررسی قرار گرفته است.۲۳ به بیماران مورد این مطالعه چهار درمان ۸ تا ۱۲ هفته‌ای با استفاده از انرژی نوری ۱۵ تا ۳۰ J/cm3  و انرژی رادیوفرکانسی ۱۰ تا ۲۰ J/cm3داده شد. نتایج این مطالعه از بین رفتن ۴۰ تا ۶۰ درصدی موها را نشان داد.۲۳ همانند سایر تکنولوژی‌ها، اثر از بین رفتن موها در مورد بیماران با موی تیره‌تر بیشتر است (به طور میانگین ۸۰% از بین رفتن مو در برابر ۸۵%).۱، ۲۴

عوارض جانبی همراه با ترکیب انرژی نوری و الکتریکی، نادر است. از آنجا که این دو شکل از انرژی با هم‌افزایی با یکدیگر کار می‌کنند، ترکیب سطوح کمتری از هر کدام می‌تواند مؤثرتر از یکی از آنها به‌طور جداگانه باشد.۱ سطوح پایین‌تر انرژی همچنین به بیماران کمک می‌کند تا درمان را با کمترین میزان ناراحتی و بدون نیاز به مسکن تحمل کنند. شایع‌ترین عارضه‌ی جانبی این روش، اریتِمای موقت، بلافاصله پس از درمان است، که معمولا در چند دقیقه تا چند ساعت بعد از بین می‌رود. پوسته پوسته شدن، تاول زدن، تغییر در رنگ‌دانه‌ها و زخم شدن موارد نادر اند.

رادیوفرکانس تک‌قطبی و دوقطبی ترکیبی

یک سیستم رادیوفرکانس ترکیبی از دو جزء (یکی تک‌قطبی و دیگری دوقطبی) استفاده می‌کند تا از دو مکانیزم حرارت دهی به بافت‌ها توسط رادیوفرکانس بهره گیرد.۱ جزء تک‌قطبی به‌وسیله‌ی حرکت دورانی مولکول‌های آب در جریان متناوب میدان الکترومغناطیسی، حرارت ایجاد می‌کند تا به حرارت‌دهی حجمی در سطوح عمیق‌تر پوست (بیش از ۲ میلیمتر) برسد.۲۵ بخش دوقطبی برای حرارت‌دهی مکانی (نه حجمی) و سطحی (۲ تا ۶ میلیمتر)، براساس مقاومت بافت‌ها نسبت به جریان رسانای رادیوفرکانسی، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 

در پژوهشی که به بررسی درمان‌های ترکیبی رادیوفرکانسی تک‌قطبی و دوقطبی برای درمان خطوط صورت و شلی پوست می‌پردازد، ۵۶% از مشارکت‌کنندگان تا اندازه‌ای بهبود یافتند. از ۱۶ زنی که در این پژوهش درمان شدند، روی ۱۲ نفر درمان گونه انجام گرفت که ۵ نفر از آنها به بهبود ۵۱ تا ۷۵ درصدی دست یافته، و دو نفر بیشتر از ۷۵% بهبود یافتند.۶ نه نفر درمان چانه داشتند که ۴ نفر از آنها به بهبود ۵۱ تا ۷۵ درصدی دست یافته و یک نفر بیش از ۷۵% بهبود یافت. ۷ نفر درمان افتادگی پوست اطراف چشم داشتند که سه نفر از آنها به بهبود ۵۱ تا ۷۵ درصدی دست یافتند. در نهایت، ۸ نفر درمان پوست پیشانی داشتند که سه نفر از آنها به بهبود ۵۱ تا ۷۵ درصدی دست یافتند.۶ زنان جوان‌تر (بین ۲۵ تا ۴۵ ساله) نسبت به بیماران مسن‌تر رضایت بیشتری داشتند،۸ شاید به این علت که گروه مسن‌تر می‌توانستند با روش‌های لیفتینگ جانبی، مثل فیلرها، بیشتر بهبود پیدا کنند.۶

درمان‌های ترکیبی تک‌قطبی و دوقطبی برای کاهش سلولیت روی باسن و ران هم مورد بررسی قرار گرفته اند. دل پینو و همکاران۲۵ گزارش کرده‌اند که ۶۸% موارد به کاهش حجم ۲۰ درصدی بافت چربی زیر پوست، بعد از دو جلسه درمان دست یافته اند (این امار عملکرد ضعیف ار اف  این روش را در این موضوع نشان می دهد)

اجزای تک‌قطبی و دوقطبی یک ابزار رادیوفرکانسی در یک مطالعه‌ی split-face برای درمان خطوط صورت و شلی پوست مقایسه شده اند.۲۶ در این مطالعه، به ده نفر چهار درمان در بازه‌های یک هفته‌ای، با تقریبا چهار جریان رادیوفرکانسی تک‌قطبی روی یک سمت، و تقریبا چهار جریان رادیوفرکانسی روی سمت دیگر صورت، داده شد. درجه‌ی بهبودی به اهمیت آماری برای هر دو جزء نزدیک شد.۲۶

همانند سایر ابزارهای رادیوفرکانسی عوارض جانبی نادر اند اما ممکن است شامل سوختگی، اختلال در عملکرد پوست، یا زخم شدن به علت استفاده‌ی نامناسب از انرژی‌های زیاد، شوند.۱ همانطور که ناراحتی بیماران با انرژی‌های بالاتر، زیاد می‌شود، درد می‌تواند مکانیزمی بازخوردی برای این باشد که انرژی بیش از حد زیاد است. تکنیک اپراتور نیز برای رسیدن به ایمنی بهینه برای بیمار مهم است. اجزا باید هنگامی که در تماس با پوست هستند، در حال حرکت باشند تا از بیش از حد گرم شدن ناحیه‌ای و ضایعات پوستی پیشگیری شود.۱ تابه‌حال موردی از کاهش بیش از اندازه‌ی چربی زیر پوست گزارش نشده است.

رادیوفرکانس دوقطبی با کمک وکیوم

رادیوفرکانس دوقطبی با کمک وکیوم، رادیوفرکانس دوقطبی را با تکنولوژی وکیوم ترکیب می‌کند، و تکنولوژی FACES[1] را به وجود می‌آورد. این وسیله یک وکیوم دارد که بخشی از پوست که میان دو الکترود قرار دارد را مکش می‌کند (تصویر ۳). هدف از این کار، محدود کردن حجم بافت درمان شده به پوست میان دو الکترود، و ایجاد امکان درمان دقیق‌تر لایه‌های هدف پوست یا چربی زیرپوست، با استفاده‌ی کمتر از انرژی است. بافت‌هایی که هدف درمان نیستند، مانند ماهیچه یا استخوان، تحت درمان قرار نمی‌گیرند، زیرا بین دو الکترود مکش نمی‌شوند.۱

تصویر ۳٫ در رادیوفرکانس دوقطبی به کمک وکیوم، پوست بین دو الکترود دوقطبی مکش می‌شود.

فشار مکانیکی روی فیبروبلاست‌ها به‌خاطر مکش وکیوم۲، ۲۷، و نیز خون‌رسانی افزایش‌یافته در اثر قرار گرفتن در معرض وکیوم۲، نیز ممکن است منجر به شکل‌گیری بیشتر کلاژن شده و به تأثیر بیشتر درمان کمک کند؛ گرچه این دو تئوری هنوز به‌طور کلینیکی ثابت نشده اند.

گلد و همکاران۲ رادیوفرکانس دوقطبی به کمک وکیوم را در ۴۶ بزرگسال با شلی پوست صورت، مورد بررسی قرار دادند. افراد حاضر در این مطالعه، ۸ درمان را در فاصله‌ی یک تا دو هفته‌ای دریافت کردند. با استفاده از طبقه‌بندی فیتزپاتریک-گلدمن از چین و چروک و طیف الاستوسیس، درجه‌ی میانگین الاستوسیس از ۴٫۵ در قبل از درمان، به ۲٫۵ در ۶ ماه پس از درمان رسید، و از حالت متوسط به ملایم رسید. محققان اعلام کردند که گرچه افراد از نتیجه‌ی درمان کم و بیش راضی بودند( و نتایج در حد اثبات موضوع نبود)، اما سطح رضایت در طول دوره‌ی پس از درمان کاهش یافت.۲ تصور می‌شود این کاهش در انواع روش‌های درمان رادیوفرکانسی پوست، به‌علت نوسازی بافت کلاژن و التیام بلندمدت زخم‌ها با تغییرات کوچک و تدریجی،رایج باشد.۱ نشان دادن عکس قبل از درمان بیماران به آنها به‌منظور مقایسه، ممکن است آنها را در یادآوری دقیق شرایط پوست‌شان قبل از درمان کمک کرده، و باعث افزایش رضایت کلی آنها از درمان گردد.

عوارض جانبی که ممکن است به ندرت در روش‌های رادیوفرکانسی دوقطبی با کمک وکیوم رخ دهد، شامل اریتِما، سوختگی، تاول زدن، ورم کردن، پورپورا، پوسته پوسته شدن و تجمع رنگ‌دانه‌ها زیر پوست است.۲ موردی از کاهش بیش از اندازه‌ی چربی زیر پوست یا فرورفتگی تابه‌حال گزارش نشده است.

 

تکنولوژی اولتراسوند

اولتراسوند  متمرکز دهه‌هاست که به‌عنوان وسیله‌ای برای درمان تومورهای سفت خوش‌خیم و بدخیم به کار می‌رود، و اکنون به‌منظورسفت کردن بافت‌ها در حال رشد است. از اوایل  سال  ۲۰۰۹این کاربرد جهت سفت کردن و لیفتینگ صورت شروع شده است. به تازگی  این کاربرد توسط سازمان غذا و داروی آمریکا تأییدشده است . مکانیزم اصلی پاسخ بافت‌های حرارت داده شده توسط اولتراسوند متمرکز لخته‌سازی نکروز را با جذب انرژی آکوستیک نشان می‌دهد.۲۸ امواج اولتراسوند در طول زمان انتشار، لرزشی در مولکول‌های کامپوزیت یک بافت مشخص ایجاد می‌کنند؛ و بدین‌ترتیب بافت را حرارت می‌دهند. طیف تغییرات سلولی به افزایش دما و مدت زمان در معرض بودن بستگی داشته و می‌تواند از نکروز کامل تا آسیب‌های سلولی فراساختاری، متغیر باشد۲۸. این یافته‌ها مشابه تغییرات به وجود آمده در پوست، توسط حرارت با لیزر یا حرارت ناشی از نور، است اما با عمق اثر بیشتر.

اولتراسوند قوی و متمرکز برای سفت کردن پوست، پالس‌های کوتاه و میلی‌ثانیه‌ای با فرکانسی در دامنه‌ی مگاهرتز – برخلاف اولتراسوند متمرکز گذشته که  کیلوهرتز استفاده می‌کند –را به کار می‌برد، تا از پروسه‌های کاویتاسیون جلوگیری شود. تفاوت دیگر میان اولتراسوند متمرکز گذشته  که پیشتر مورد استفاده قرار می‌گرفت و و HIFU ، این است که اولتراسوند متمرکز از انرژی‌های به‌شدت پایین‌تر، ۰٫۵ تا ۱۰ ژول استفاده می‌کند، درحالی‌که اولتراسوند HIFU از ۱۰۰ ژول انرژی به بالا  استفاده می‌نمود. مزیت اصلی اولتراسوند متمرکز آن است که پتانسیل تغییرات پوستی با عمق بیشتر را نسبت به سایر تکنولوژی‌ها داشته و به‌علاوه کنترل دقیق به کمک آن میسر است. آزمایش‌ها با یک ابزار نمونه‌ی اولیه روی پوست پس از مرگ، عمق کانونی ۴٫۲ میلیمتری زیر سطح پوست را نشان می‌دهد.۲۹ این امر به‌طور بالقوه به یک ابزار خارجی اجازه می‌دهد که به‌منظور دستیابی به نتایج بهتر در سفت کردن پوست، پلان‌های جراحی قدیمی را هدف قرار دهد، مانند سیستم غلاف عضلات سطحی (SMAS).

ارزیابی کلینیکی ابزار اولترا، نتایج قابل توجهی را با لیفتینگ ابرو به میزان ۱ میلیمتر در ۹۰ روز پس از درمان در بیشتر از ۷۵% افراد حاضر در بررسی، نشان می‌دهد.۳۰ پس از درمان، عوارض جانبی کمی، مانند قرمزی و ورم ایجاد شد که در چند ساعت بعد بهبود می‌یابد.

انتخاب بیمار

سفت کردن پوست به روش غیر جراحی برای بیماران با شلی پوست از درجه‌ی ملایم تا متوسط بدون پتوز ساختاری قابل توجه، مناسب است. بیماران با شلی ساختمان عضلانی صورت، شلی SMAS، یا کسانی که درجات بسیار بالایی از شلی پوست دارند، احتمالا به کمک ابزارهای رادیوفرکانس، تنها اندکی بهبود یافته یا اصلا بهبود نخواهند یافت. بنابراین این بیماران باید برای استفاده از سایر روش‌های جوانسازی پوست، از جمله جراحی مشاوره گیرند.

درباره‌ی فواید تکنولوژی رادیوفرکانسی، بحث‌های زیادی انجام شده. این تکنولوژی در درمان چروک‌های گونه، چانه، پلک، ابرو، نیمه‌ی میانی صورت و گردن، فوایدی را نشان داده است.۳۱ به‌علاوه، این تکنولوژی برای سفت کردن مناطق به جز صورت، مانند ران‌ها، بازوها، شکم و سینه نیز به کار رفته است (تصویر ۴).

تصویر ۴٫ بیمار قبل (سمت چپ) و ۶ ماه بعد (سمت راست) از درمان رادیوفرکانسی تک‌قطبی برای صورت و گردن. درمان توسط مریلین برزین، پزشک.

پژوهش‌های متعدد نشان داده اند که بیماران جوان‌تر بهتر از بیماران مسن به درمان پاسخ می‌دهند.۶، ۳۲ گمان می‌رود این امر به دلیل آن است که پیوندهای کلاژنی حساس به حرارت، با بالا رفتن سن بافت‌ها، به تدریج توسط دیگر پیوندها جایگزین می‌شود، بنابراین پوست افراد پیرتر به سفت کردن بافت‌ها با حرارت کمتر پاسخ می‌دهد.۳۲

استراتژی درمان ترکیبی

درمان ترکیبی موضوعی برجسته در درماتولوژی زیبایی است. هنگامی که روش‌هایی مانند سفت کردن پوست بدون جراحی با سایر درمان‌ها مانند سم بوتولینوم، فیلرها ،نیدل ار اف و هایفو  غیره ترکیب شود، بیماران قادر به دستیابی به نتایج کامل‌تری خواهند بود. بیمارانی که لیفت ابرو و نیز چانه می‌خواهند، ممکن است با استفاده از سم بوتولینوم به‌صورت بلند مدت، در کنار روش اصلی، به نتایج بهتر برسند. فیلرها هم برای دستیابی به لیفت اضافی در قسمت میانی صورت و نیز چانه، به کار می‌روند. مطالعات نشان داده اند که سفت کردن پوست به کمک رادیوفرکانس تک‌قطبی، هنگامی که در کنار فیلرهای متعدد بافت نرم به کار رود، ایمن بوده و حتی ممکن است در رشد بلندمدت کلاژن آثار هم‌افزایی از خود نشان دهد.۳۳

 

 

چکیده

نتایج تکنولوژی‌های فعلی در زمینه‌ی سفت کردن پوست بسیار خوب و قابل توجه هستند و  جایگزین روش‌های جراحی شده اند  بسیاری از بیماران روش‌های آسان‌تر را به جراحی ترجیح می‌دهند تا از ریسک‌ها و مدت‌زمان طولانی جراحی دوری کنند. روش‌های درمان جدید، قابلیت پیش‌بینی و درجه‌ی تأثیر درمان را تقویت کرده و تکنولوژی‌های مدرن با پتانسیل ایجاد نتایج بهتر، درحال رشد اند. رضایت کلی بیمار می‌تواند با ترکیب سفت کردن پوست با درمان‌های تکمیلی و غیرتهاجمی هایفو ،نیدل ار اف ،لیزرهای کم توان ،  سم بوتولینوم و فیلرهای بافت نرم افزایش یابد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع

  1. Bogle MA. Radiofrequency energy and hybrid devices. In: Alam M, Dover JS, editors. Procedures in cosmetic dermatology series: non-surgical skin tightening and lifting. Philadelphia: WB Saunders; 2008. p. 21–۳۲٫
  2. Gold MH, Goldman MP, Rao J, et al. Treatment of wrinkles and elastosis using vacuum-assisted bipolar radiofrequency heating of the dermis. Dermatol Surg 2007;33:300–۹٫
  3. Sadick NS, Makino Y. Selective electro-thermolysisin aesthetic medicine: a review. Lasers Surg Med2004;34:91–۷٫
  4. Abraham MT, Ross EV. Current concepts in nonablativeradiofrequency rejuvenation of the lower faceand neck. Facial Plast Surg 2005;21:65–۷۳٫
  5. Lack EB, Rachel JD, D’Andrea L, et al. Relationshipof energy settings and impedance in differentanatomic areas using a radiofrequency device. Dermatol

Surg 2005;31:1668–۷۰٫

  1. Friedman DJ, Gilead LT. The use of hybrid radiofrequencydevice for the treatment of rhytides and laxskin. Dermatol Surg 2007;33:543–۵۱٫
  2. Mayoral FA. Skin tightening with a combined unipolarand bipolar radiofrequency device. J Drugs Dermatol2007;6:212–۵٫
  3. Zelickson B, Kist D, Bernstein E, et al. Histologicaland ultrastructural evaluation of the effects of a radiofrequency-based nonablative dermal remodelingdevice: a pilot study. Arch Dermatol 2004;140:204–۹٫
  4. Pope K, Levinson M, Ross EV. Selective fibroustissue heating: an additional mechanism for capacitively coupled monopolar radiofrequency. Haywood, CA: Thermage, Inc; 2005.
  5. Fitzpatrick R, Geronemus R, Goldberg D, et al. Multicenter study of noninvasive radiofrequency for periorbital tissue tightening. Lasers Surg Med 2003;33:232–۴۲٫
  6. Alster T, Tanzi E. Improvement of neck and cheek laxity with a nonablative radiofrequency device: a lifting experience. Dermatol Surg 2004;30:503–۷٫
  7. Nahm WK, Su TT, Rotunda AM, et al. Objective changes in brow position, superior palpebral crease, peak angle of the eyebrow, and jowl surface area after volumetric radiofrequency treatments to half of the face. Dermatol Surg 2004;30:922–۸٫
  8. Alexiades-Armenakas M, Dover JS, Arndt KA. Unipolar radiofrequency treatment to improve the appearance of cellulite. J Cosmet Laser Ther 2008; 10:148–۵۳٫
  9. Bogle MA, Ubelhoer N, Weiss RA, et al. Evaluation of the multiple pass, low fluence algorithm for radiofrequency tightening of the lower face. Lasers Surg Med 2007;39:210–۷٫
  10. Dover JS, Zelickson B, the 14-Physician multispecialty consensus panel. Results of a survey of 5,700 patient monopolar radiofrequency facial skin tightening

treatments: assessment of a low-energy multiple-pass technique leading to a clinical end

point algorithm. Dermatol Surg 2007;33:900–۷٫

  1. Narins RS, Tope WD, Pope K, et al. Overtreatment effects associated with a radiofrequency tissuetightening device: rare, preventable, and correctable

with subcision and autologous fat transfer. Dermatol Surg 2006;32:115–۲۴٫

  1. Biesman BS, Pope K. Monopolar radiofrequency treatment of the eyelids: a safety evaluation. Dermatol Surg 2007;33:794–۸۰۱٫
  2. Carruthers J, Carruthers A. Shrinking upper and lower eyelid skin laxity with a novel radiofrequency tip. Dermatol Surg 2007;33:802–۹٫
  3. Koch RJ. Radiofrequency nonablative tissue tightening. Facial Plast Surg Clin North Am 2004;12:339–۴۶٫
  4. Fritz M, Counters JT, Zelickson BD. Radiofrequency treatment for middle and lower face laxity. Arch Facial Plast Surg 2004;6:370–۳٫
  5. Sadick NS, Trelles MA. Nonablative wrinkle treatment of the face and neck using a combined diode laser and radiofrequency technology. Dermatol Surg 2005;31:1695–۹٫
  6. Bitter P Jr, Mulholland RS. Report of a new technique for enhanced non-invasive skin rejuvenation using a dual mode pulsed light and radiofrequency energy source: selective radiothermolysis. J Cosmet Dermatol 2002;1:142–۵٫
  7. Sadick NS, Laughlin SA. Effective epilation of white and blond hair using combined radiofrequency and optical energy. J Cosmet Laser Ther 2004;6:27–۳۱٫
  8. Sadick NS, Shaoul J. Hair removal using a combination of conducted radiofrequency and optical energies—an 18-month follow-up. J Cosmet Laser Ther 2004;6:21–۶٫
  9. Del Pino E, Rosado RH, Azuela A, et al. Effect of controlled volumetric tissue heating with radiofrequency on cellulite and the subcutaneous tissue of

the buttocks and thighs. J Drugs Dermatol 2006;5:714–۲۲٫

  1. Alexiades-Armenakas M, Dover JS, Arndt KA. Unipolar versus bipolar radiofrequency treatment of rhytides and laxity using a mobile painless delivery method. Lasers Surg Med 2008;40:446–۵۳٫
  2. Eastwood M, McGrouther DA, Brown RA. Fibroblast responses to mechanical forces. Proc Inst Mech Eng 1998;212:85–۹۲٫
  3. Van Leenders GJ, Beerlage HP, Ruijter ET, et al. Histopathological changes associated with high intensity focused ultrasound (HIFU) treatment for localized adenocarcinoma of the prostate. J Clin Pathol 2000;53:391–۴٫
  4. Lauback HJ, Makin IRS, Barthe PG, et al. Intense focused ultrasound: evaluation of a new treatment modality for precise microcoagulation within the skin. Dermatol Surg 2008;34:727–۳۴٫
  5. Alam M, White L, Majzoub R, et al. Safety and efficacy of transcutaneous ultrasound for forehead, cheek and neck tissue tightening. Lasers Surg Med 2007;S19:19.
  6. Dierickx C. The role of deep heating for noninvasive skin rejuvenation. Lasers SurgMed2006;38:799–۸۰۷٫
  7. Hsu TS, Kaminer MS. The use of nonablative radiofrequency technology to tighten the lower face and neck. Semin Cutan Med Surg 2003;22:115–۲۳٫
  8. Shumaker PR, England LJ, Dover JS, et al. Effect of monopolar radiofrequency treatment over soft-tissue fillers in an animal model: part 2. Lasers Surg Med 2006;38(3):211–۷٫

[۱]Functional Aspiration Controlled Electrothermal Stimulation

    تصویر پروفایل نویسنده:سحر عتیقی
    پروفایل داک تاپ
    گفتگو با سحر عتیقی
    سایر مقالات سحر عتیقی

    کانال تلگرام بهترین پزشکان ایران | داک تاپ

    کانال تلگرام بهترین پزشکان ایران | داک تاپ

    اینستاگرام بهترین پزشکان ایران

    اینستاگرام داک تاپ | بهترین پزشکان ایران

    بستن
    تبلیغات:

    داک تاپ از تمامی علاقه مندان به بازاریابی و تولید محتوی بصورت تمام وقت و یا پاره وقت-دورکاری دعوت به همکاری می کند. جهت فرستادن در خواست خود به این صفحه مراجعه بفرمایید.

    کار پاره وقت در داک تاپ

    همکاری با داک تاپ