تغییرات پوست در دوران بارداری

۱- تیره یا پررنگ شدن پوست:

در دوره ی بارداری و حتی بعد از آن، برخی از قسمت های پوست رنگدانه ی بیشتری تولید کرده و پررنگ تر می شوند. این تیرگی ها در خط بالای ناف (مابین ناف و استخوان شرمگاه)، هاله ی دور پستان یا در جای زخم و سوختگی ها بروز می کنند. این مسئله ناشی از تاثیر هورمون های دوران بارداری است که باعث ساخته شدن رنگدانه ای به نام ملانین از سلول های رنگدانه ساز (ملانوسیت ها) می شود. بعد از زایمان و کاهش تغییرات هورمونی، این مشکلات نیز به خودی خود برطرف می شوند. علاوه بر این در دوره ی بارداری تغییراتی در رنگ و اندازه ی خال ها نیز دیده می شود. در برخی موارد این تغییرات بسیار واضح و زیاد شده و اندازه ی خا لها بزرگ و رنگ آن ها تیره تر می شود.

چه باید کرد؟

در اکثر مواقع، این تغییرات بعد از زایمان به حالت قبل برمی گردند. با این حال بهتر است با مشاهده ی این تغییرات به متخصص پوست مراجعه کنید.

۲- ماسک حاملگی یا لکه ی بارداری:

ماسک حاملگی یا لکه ی بارداری که به آن کلوآسما یا ملاسما نیز گفته می شود، در سه ماهه ی دوم بارداری رایج تر است. معمولاً این مشکل به خودی خود بعد از زایمان برطرف می شود، اما امکان دارد که نیاز به رنگ زدایی یا پیلینگ وجود داشته باشد.

چه باید کرد؟

قبل از هر کاری لازم است که با محافظت پوست از آفتاب با استفاده از کرم های ضدآفتاب مناسب، از بروز این مشکل پیشگیری کرد. علاوه بر بارداری، مصرف قرص های ضدبارداری نیز باعث بروز تیره شدن پوست و لکه می شود. اگر شما نیز با مصرف این قرص ها دچار لکه های پوستی می شوید، بهتر است از روش های دیگر پیشگیری از بارداری استفاده کنید. لازم به ذکر است که روش های درمانی لکه های بارداری بعد از اتمام دوره ی بارداری و شیردهی می بایست به کار روند.

۳- ترک های پوستی دوران بارداری:

استریاها یا ترک های پوستی در ۷۰ درصد خانم ها در زمان بارداری ایجاد می شوند. مناطقی همچون شکم، ران ها و سینه ها بیشتر در معرض این ترک ها قرار دارند. مدت ها این باور وجود داشته است که ترک های پوستی صرفاً از کشیدگی پوست ناشی می شوند، اما واقعیت این است که در دوره ی بارداری، افزایش هورمون های غدد فوق کلیوی و تخمدانی باعث بروز این ترک ها می شود.

چه باید کرد؟

استفاده از کرم های ضدترک (بر پایه سیلیسیوم، لانولین، ویتامین F و غیره) از سه ماهه ی دوم بارداری و پیش از باز شدن زیاده از حد پوست، تاثیر زیادی در پیشگیری از بروز این ترک ها دارد. برای افزایش کارایی این کرم ها، بهتر است آن ها را به همراه نیشگون های ریز متوالی از شل ترین بخش به سمت سفت ترین بخش پوست بمالید. در پایان دوره ی بارداری با نوک انگشت ها حرکات دورانی آرامی روی پوست انجام دهید. استفاده از کرم روی سینه ها آن ها را برای شیردهی آماده می کند. توصیه می شود سه روز قبل از مراجعه به سونوگرافی، استفاده از کرم را متوقف کنید؛ چون امکان دارد باعث بروز اختلال در نفوذ امواج فراصوتی(اولتراسوند) شود.

۴- پوست چرب و آکنه:

ممکن است مابین زمان قطع مصرف قرص های ضدبارداری و شروع بارداری، تعداد محدودی جوش روی پوست دیده شود. در سه ماهه اول بارداری نیز امکان بروز آکنه زیاد است. در برخی موارد این ضایعات آکنه ای تا زمان زایمان نیز روی پوست جا خوش می کنند. استفاده از برخی داروها مانند داروهای موضعی آنتی بیوتیکی و همچنین داروهای خوراکی مانند زینک که باعث تنظیم ترشح سبوم می شود در دوره ی بارداری نیز مجاز است. تنها نگرانی در سه ماهه ی آخر بارداری است که اکثر خانم ها مکمل آهن و یا منیزیم مصرف می کنند، چون این مکمل ها در تاثیر زینک اختلال ایجاد می کنند. علاوه بر این اگر برخی از این ضایعات پوستی ملتهب به قسمت های پایینی بدن (پشت و کمر) برسند، ممکن است در زمان زایمان و در حین تزریق و بی حسی اپیدورال (بیحسی نخاعی) مشکلاتی ایجاد کنند.

چه باید کرد؟

بهتر است به طور مداوم پوست صورت خود را با شیر یا لوسیون و پاک کننده های مخصوص تمیز نگهدارید. از کرم های متناسب با نوع پوست (محصولات تنظیم کننده ی سبوم در صورت وجود جوش) و کرم ضدآفتاب نیز می توانید استفاده کنید. بعد از سه ماهه ی دوم بارداری از پاک کننده های ملایم از نوع خنثی و عدم حساسیت زا نیز می توانید استفاده کنید.

۵- زائده های گوشتی:

امکان دارد در دوره ی بارداری زائده های گوشتی کوچکی که از قبل روی پوست وجود داشته اند بیشتر شوند و یا اینکه بعد از حاملگی این زائده های گوشتی روی سینه ها، گردن یا زیر بغل ها ایجاد شوند. علت بزرگ شدن یا ایجاد این زوائد نیز همان تغییرات هورمونی است، ولی این زائده ها مشکل خاصی ایجاد نمی کنند و بعد از زایمان کوچک یا محو می شوند.

چه باید کرد؟

همانطور که گفته شد بسیاری از این زائده ها بعد از اتمام دوره ی بارداری از بین می روند. اما اگر تمایل دارید که پیش از زایمان از شر این زائده های مزاحم خلاص شوید، حتما به پزشک متخصص مراجعه کنید تا متناسب با شرایط شما اقدامات لازم را انجام دهد.

۶- وضعیت ظاهری و ریزش موها:

در دوره ی بارداری اغلب وضعیت موها به دلیل اثرات هورمون ها بهتر شده و موها زیباتر و حالت پذیرتر می شوند. در خصوص رنگ کردن موها باید گفت که استفاده از رنگ موها در طول بارداری توصیه نمی شود. برای شستشوی مو از شامپوهای ملایم استفاده کنید.

امکان دارد که یک تا شش ماه بعد از زایمان و یا در طی دوره ی شیردهی موها دچار ریزش شوند. در برخی موارد این ریزش مو شدید و نگران کننده می شود. در حالت عادی همه ی ما روزانه بین ۵۰ تا ۷۰ تار مو از دست می دهیم، اما در این دوره امکان دارد که این ریزش به روزانه چند صد تار مو برسد. معمولا این ریزش مو در ماه های بعد خود به خود از بین می رود، اما در هر حال این وضعیت باعث نگرانی اکثر خانمها می شود.

چه باید کرد؟

اگر ریزش موی تان متوقف نشود، به پزشک متخصص مراجعه کنید. در این حالت پزشک متخصص پوست و مو در ابتدا میزان آهن و همچنین “فریتین” یا همان ذخیره ی آهن و سایر ویتامین ها وعناصر معدنی از قبیل زینک یا ویتامین های دیگر را بررسی می کند، چون امکان دارد این مواد ضروری بعد از زایمان و به دلیل از دست دادن خون زیاد کم شده باشند. مصرف ویتامین و تصحیح تغذیه در کنار بر و انتظار در اغلب موارد باعث رفع مشکل ریزش مو می شود.

۷- رشد موهای زائد:

در این دوره امکان رشد موهای زائد- به ویژه روی صورت- بیشتر می شود. این مشکل نیز معمولاض بعد از زایمان به شکل خود به خود از بین می رود. توجه داشته باشید که استفاده از لیزر برای از بین بردن موهای زاید در دوره ی بارداری ممنوع است.

۸- تغییرات عروق خونی و واریس:

در دوره ی بارداری مویرگ ها به دلیل تغییرات هورمونی حساس و متسع می شوند و مشکلاتی مانند واریس، ورم پاها، آنژیوم عنکبوتی و غیره بروز می کنند.

الف- واریس:

واریس همان بزرگ شدن و اتساع رگ های خونی کوچک است که اغلب در نیمه پایینی بدن دیده می شود. در اکثر موارد این مشکل بعد از زایمان به طور کامل از بین می رود.

چه باید کرد؟

در برخی موارد امکان دارد در افرادی که زمینه ی ژنتیکی دارند این مشکل حادتر شود. در اینصورت بهتر است که به متخصص پوست یا جراح مراجعه کنید.

۹- تورم و سنگینی پاها:

سنگینی و ورم پاها در سه ماهه ی آخر بارداری به دلیل اثرفشاری که حجم رحم روی وریدها می گذارد بروز می کند.

چه باید کرد؟

برای پیشگیری از بروز این مشکل از پوشیدن کفش های پاشنه بلند یا خیلی تخت اجتناب کنید.روزانه حداقل نیم ساعت ورزش های سبک انجام دهید. این کار باعث بهبود جریان خون می شود. شنا کردن برای مقابله و پیشگیری از این مشکل مناسب است. بعد از حمام  پاهای تان را با  آب سرد بشویید، این کار به تنگ شدن مویرگ ها کمک کرده و مانع تورم پاها می شود. همچنین از سرپا ایستادن های طولانی مدت و حمام داغ یا آفتاب گرفتن بپرهیزید چون باعث تشدید اتساع عروق می شوند.

۱۰- آنژیوم های عنکبوتی:

آنژیوم های عنکبوتی لکه های قرمز کوچکی به شکل ستاره هستند که روی صورت  و بدن دیده می شوند. این مشکل بین ماه های دوم تا پنچم شکل گرفته و در اکثر موارد بعد از زایمان نیز خود به خود از بین می روند، اما در برخی موارد نیز ممکن است برای همیشه روی پوست باقی بمانند.

چه باید کرد؟

اگر آنژیوم ها نمایان باشند، زیبایی پوست تان را خدشه دار کنند. اگر این ضایعات بعد از زایمان از بین نرفتند می توانید به متخصص پوست مراجعه کنید تا با درمان های لیزری یا تزریق مواد مخصوص این ضایعات درمان شوند.

۱۱- سرخ شدن کف دست:

در دوره ی بارداری از هر دو زن یک زن دچار مشکل سرخ شدن کف دست ها می شود. این مسئله به مرور و بعد از زایمان به طور کامل از بین می رود، بنابراین جای نگرانی نیست.

۱۲- هیپرتروفی یا بزرگ شدن لثه ها:

التهاب لثه، قرمزی و تورم لثه در ۸۰ درصد خانم های باردار دیده می شود. البته این مشکل به دلیل شرایط خاص و تغییرات هورمونی حین بارداری بروز می کند و جای نگرانی وجود ندارد. مشکلات مربوط به لثه به مرور برطرف خواهند شد.

مراقبت های مخصوص خانم های شیرده:

در روزهای نخست شیردهی، ترک های دردناکی روی پستان ها ایجاد می شوند. این مشکل به دلیل مکش و فشارهای وارده از دهان نوزاد بروز می کند. در این حالت کار شیردهی سخت و دردناک می شود.

چه باید کرد؟

بعد از شیردهی سینه ها را شستشو دهید تا تسکین پیدا کنند، سپس از پمادهای مخصوص التیام جای زخم استفاده کنید. البته حواس تان باشد که قبل از شیردهی سینه ها را تمیز کنید تا باقیمانده ی پماد از روی آنها زدوده شود. گاه استفاده از داروهای آنتی بیوتیکی موضعی یا خوراکی و قطع موقت شیردهی نیز برای حل این مشکل ضروری می شوند.

 

تصویر پروفایل نویسنده:دکتر داریوش دائر
پروفایل داک تاپ
گفتگو با دکتر داریوش دائر
سایر مقالات دکتر داریوش دائر

کانال تلگرام بهترین پزشکان ایران | داک تاپ

کانال تلگرام بهترین پزشکان ایران | داک تاپ

بستن
تبلیغات:

داک تاپ از تمامی علاقه مندان به بازاریابی و تولید محتوی بصورت تمام وقت و یا پاره وقت-دورکاری دعوت به همکاری می کند. جهت فرستادن در خواست خود به این صفحه مراجعه بفرمایید.

کار پاره وقت در داک تاپ

همکاری با داک تاپ